Rıfkı Kulaç - Revizyon geçmişi

Okune 10.31, 28 Eylül 2024 tarihinde

2024-09-28T10:31:08Z

Okune 15.19, 21 Şubat 2021 tarihinde

2021-02-21T15:19:24Z

Okune 15.18, 21 Şubat 2021 tarihinde

2021-02-21T15:18:50Z

Okune 15.17, 21 Şubat 2021 tarihinde

2021-02-21T15:17:45Z

Okune: /* Hayatı */

2021-02-21T08:28:05Z

Hayatı

Okune: /* Hayatı */

2021-02-21T08:19:45Z

Hayatı

Okune: /* Hayatı */

2021-02-21T08:16:49Z

Hayatı

Okune 08.15, 21 Şubat 2021 tarihinde

2021-02-21T08:15:54Z

Okune: /* Hayatı */

2021-02-20T18:41:21Z

Hayatı

Okune: /* Hayatı */

2021-02-20T18:33:32Z

Hayatı

@@ 2. satır: / 2. satır: @@
 Halid Rıfkı Kulaç (1891-1962) [[Sürmene]] doğumlu gazeteci ve yazardır.
-Trabzon'un en eski Marksist entelektüeli ve aynı zamanda 20. yüzyılının ilk yarısına iz bırakmış en özgün şahsiyetlerden biridir.
+Trabzon'un en eski Marksist entelektüeli ve aynı zamanda 20. yüzyılının ilk yarısına iz bırakmış en özgün şahsiyetlerinden biridir.
 ==İsim==

@@ 10. satır: / 10. satır: @@
 '''1891''' yılında [[Sürmene]]'de doğdu.
-İlk ve Orta öğrenimini İstanbul'a yerleşen ailesinin yanında tamamladı. '''1911''' yılında Edirne Muallim Mektebine yazıldı. Sosyalist ve Marksist fikirlerle ilk kez bu okul çevresinde tanıştı. '''1914''' yılındaki mezuniyetini takiben ve henüz daha büyük savaş patlamamış iken, Karadeniz limanları arasında ticaret yapan yakınlarının vasıtasıyla Romanya ve Rusya'yı kapsayan bir seyahate çıktı. Özellikle Rusya'da en keskin sınıf çelişkilerini ve sınıfsal mücadelenin ilk işaretlerini, birkaç sene içinde gerçekleşecek devrimin beşiğinde, yerinde gözlemleme şansı buldu. Ufkunu açan bu yolculuk sonrası Marksizm fikrini tamamen benimsemiş durumdaydı. Savaş başladıktan bir süre sonra,  '''1915''' yılı içinde askere alındı ve Hicaz cephesine gönderildi. '''1917''' yılında İngilizlere tutsak düşerek, Mısır'da İskenderiye yakınlarındaki esir kampına gönderildi. Orada kamp içinde dağıtılmak üzere çıkardığı gazetelerde, "Halit Rıfkı" imzasıyla siyasi düşüncelerini yansıttığı ilk makalelerini yayımladı. Rusya'da gerçekleşen Bolşevik devrimi ile ilgili gelişmelere dair kendi Bilimsel-Marksist bakışıyla, pratik açıdan olumlu ama teorik açıdan temkinli değerlendirmeler yapıyordu. Onlardan biri olan '''14 Nisan 1919''' tarihli bir makalesinde ise şunları yazıyordu:  <ref name=":0">Kudret Emiroğlu (2020) [https://www.amazon.com.tr/Trabzonun-Liberal-Bolsevigi-Rifki-1896-1962/dp/605901884X/ "Trabzon'un Liberal Bolşeviği: Rıfkı Kulaç (1896-1962)"]s.63-69, 87-141, 174-210</ref>
+İlk ve Orta öğrenimini İstanbul'a yerleşen ailesinin yanında tamamladı. '''1911''' yılında Edirne Muallim Mektebine yazıldı. Sosyalist ve Marksist fikirlerle ilk kez bu okul çevresinde tanıştı. '''1914''' yılındaki mezuniyetini takiben ve henüz daha büyük savaş patlamamış iken, Karadeniz limanları arasında ticaret yapan yakınlarının vasıtasıyla Romanya ve Rusya'yı kapsayan bir seyahate çıktı. Özellikle Rusya'da en keskin sınıf çelişkilerini ve sınıfsal mücadelenin ilk işaretlerini, birkaç sene içinde gerçekleşecek devrimin beşiğinde, yerinde gözlemleme şansı buldu. Ufkunu açan bu yolculuk sonrası Marksizm fikrini tamamen benimsemiş durumdaydı. Savaş başladıktan bir süre sonra,  '''1915''' yılı içinde askere alındı ve Hicaz cephesine gönderildi. '''1917''' yılında İngilizlere tutsak düşerek, Mısır'da İskenderiye yakınlarındaki esir kampına gönderildi. Orada kamp içinde dağıtılmak üzere çıkardığı gazetelerde, "Halit Rıfkı" imzasıyla siyasi düşüncelerini yansıttığı ilk makalelerini yayımladı. Rusya'da gerçekleşen Bolşevik devrimi ile ilgili gelişmelere dair kendi Bilimsel-Marksist bakışıyla, pratik açıdan olumlu ama teorik açıdan temkinli değerlendirmeler yapıyordu. Onlardan biri olan '''14 Nisan 1919''' tarihli bir makalesinde ise şunları yazıyordu:  <ref name=":0">Kudret Emiroğlu (2020) [https://www.amazon.com.tr/Trabzonun-Liberal-Bolsevigi-Rifki-1896-1962/dp/605901884X/ "Trabzon'un Liberal Bolşeviği: Rıfkı Kulaç (1896-1962)"] s.63-69, 87-141, 174-210</ref>
 <blockquote>

@@ 10. satır: / 10. satır: @@
 '''1891''' yılında [[Sürmene]]'de doğdu.
-İlk ve Orta öğrenimini İstanbul'a yerleşen ailesinin yanında tamamladı. '''1911''' yılında Edirne Muallim Mektebine yazıldı. Sosyalist ve Marksist fikirlerle ilk kez bu okul çevresinde tanıştı. '''1914''' yılındaki mezuniyetini takiben ve henüz daha büyük savaş patlamamış iken, Karadeniz limanları arasında ticaret yapan yakınlarının vasıtasıyla Romanya ve Rusya'yı kapsayan bir seyahate çıktı. Özellikle Rusya'da en keskin sınıf çelişkilerini ve sınıfsal mücadelenin ilk işaretlerini, birkaç sene içinde gerçekleşecek devrimin beşiğinde, yerinde gözlemleme şansı buldu. Ufkunu açan bu yolculuk sonrası Marksizm fikrini tamamen benimsemiş durumdaydı. Savaş başladıktan bir süre sonra,  '''1915''' yılı içinde askere alındı ve Hicaz cephesine gönderildi. '''1917''' yılında İngilizlere tutsak düşerek, Mısır'da İskenderiye yakınlarındaki esir kampına gönderildi. Orada kamp içinde dağıtılmak üzere çıkardığı gazetelerde, "Halit Rıfkı" imzasıyla siyasi düşüncelerini yansıttığı ilk makalelerini yayımladı. Rusya'da gerçekleşen Bolşevik devrimi ile ilgili gelişmelere dair kendi Bilimsel-Marksist bakışıyla, pratik açıdan olumlu ama teorik açıdan temkinli değerlendirmeler yapıyordu. Onlardan biri olan '''14 Nisan 1919''' tarihli bir makalesinde ise şunları yazıyordu:  <ref name=":0">Kudret Emiroğlu (2020) [https://www.amazon.com.tr/Trabzonun-Liberal-Bolsevigi-Rifki-1896-1962/dp/605901884X/ "Trabzon'un Liberal Bolşeviği: Rıfkı Kulaç (1896-1962)"]s.63-69, 87-141, 174-</ref>
+İlk ve Orta öğrenimini İstanbul'a yerleşen ailesinin yanında tamamladı. '''1911''' yılında Edirne Muallim Mektebine yazıldı. Sosyalist ve Marksist fikirlerle ilk kez bu okul çevresinde tanıştı. '''1914''' yılındaki mezuniyetini takiben ve henüz daha büyük savaş patlamamış iken, Karadeniz limanları arasında ticaret yapan yakınlarının vasıtasıyla Romanya ve Rusya'yı kapsayan bir seyahate çıktı. Özellikle Rusya'da en keskin sınıf çelişkilerini ve sınıfsal mücadelenin ilk işaretlerini, birkaç sene içinde gerçekleşecek devrimin beşiğinde, yerinde gözlemleme şansı buldu. Ufkunu açan bu yolculuk sonrası Marksizm fikrini tamamen benimsemiş durumdaydı. Savaş başladıktan bir süre sonra,  '''1915''' yılı içinde askere alındı ve Hicaz cephesine gönderildi. '''1917''' yılında İngilizlere tutsak düşerek, Mısır'da İskenderiye yakınlarındaki esir kampına gönderildi. Orada kamp içinde dağıtılmak üzere çıkardığı gazetelerde, "Halit Rıfkı" imzasıyla siyasi düşüncelerini yansıttığı ilk makalelerini yayımladı. Rusya'da gerçekleşen Bolşevik devrimi ile ilgili gelişmelere dair kendi Bilimsel-Marksist bakışıyla, pratik açıdan olumlu ama teorik açıdan temkinli değerlendirmeler yapıyordu. Onlardan biri olan '''14 Nisan 1919''' tarihli bir makalesinde ise şunları yazıyordu:  <ref name=":0">Kudret Emiroğlu (2020) [https://www.amazon.com.tr/Trabzonun-Liberal-Bolsevigi-Rifki-1896-1962/dp/605901884X/ "Trabzon'un Liberal Bolşeviği: Rıfkı Kulaç (1896-1962)"]s.63-69, 87-141, 174-210</ref>
 <blockquote>

@@ 41. satır: / 41. satır: @@
 <blockquote>
-''"...Politikada  kadre uğramış aydınlarımızdan biridir. Üzerindeki gölge, Moskova Üniversitesinden mezun olmaktı. Bilgi, insanlık, dostluk, vefa... hepsini benliğinde toplamış bir kişi idi. Edebiyatçı idi, öğretmenlik yaptıysa da, öğreniminden ötürü dışlandı. Aile imkânlarıyla geçinirdi..."'' <ref>Merve Esra Özgürbüz (2020) "Selçuk Kamucan Romanından Cinsiyet Eşitsizliği" s.510"</ref>
+''"...Politikada  kadre uğramış aydınlarımızdan biridir. Üzerindeki gölge, Moskova Üniversitesinden mezun olmaktı. Bilgi, insanlık, dostluk, vefa... hepsini benliğinde toplamış bir kişi idi. Edebiyatçı idi, öğretmenlik yaptıysa da, öğreniminden ötürü dışlandı. Aile imkânlarıyla geçinirdi..."'' <ref>Merve Esra Özgürbüz (2020) "Selçuk Kamucan Romanında Cinsiyet Eşitsizliği" s.510"</ref>
 </blockquote>

@@ 30. satır: / 30. satır: @@
 Özelikle bu son makalesinin yankıları Moskova'ya kadar ulaşmış ve '''14 Ekim 1920''' tarihli Pravda gazetesinde bir çevirisi bile yayımlanmıştı. Aslında o sene, Trabzon'da Bolşeviklerin en faal olduğu dönemdi. Şehirde, Anadolu'nun ilk Marksist gazetesi olan [[Eş]], aynı sene içinde yayım hayatına girmiş, özellikle matbaa ve liman işçileri arasında komünist örgütlenmeler başlamıştı. Hatta aynı sıralarda Bakü'de [[Komintern]] tarafından toplanan Doğu Halkları Kurultayı'na, Anadolu'dan en kalabalık katılım da Trabzon'dan gerçekleşmişti. Ancak Rıfkı Kulaç'ın yazıları dışında, bu faaliyetlerden herhangi birine dahil olduğuna veya katkıda bulunduğuna dair bir iz yoktu.
-Bu arada '''28 Ocak 1921''''de [[Mustafa Suphi]] ve ekibinin, Ankara hükümetinin emriyle [[Karadeniz]]'de infaz edilmesiyle, şehirde rüzgarlar birden aksi yöne dönmüştü. Kendisi de can güvenliğinden endişe duymuş olacak ki birkaç hafta içinde şehri terk etti ve İstanbul'a geçti. Orada Fransızca dersleri vererek geçimini sağlamaya çalıştı. Siyasi yazılarına bir süre ara verdi. Aynı yılın sonuna doğru deniz yolu ile önce [[Batum]]'a, oradan da Tiflis'te yerleşik olan akrabalarının yanına gitti. '''Kasım 1922''''de Moskova'da çıkan ''Kızıl Şark'' isimli derginin ilk sayısında "Saltanat Etrafında" isimli makalesi yayımlandı. '''1923''' yılında Moskova'ya geçti, KUTV Üniversitesinde Türkçe öğretmeni olarak görev yapmaya başladı. İki yıl sonra, Türkiye'den TKP'nin eğitim için gönderdiği gençlerden biri olan ve henüz 20 yaşındaki Sürmeneli hemşehrisi [[Zeki Baştımar]] da o günlerde onun oradaki öğrencilerinden biri olacaktı. Öte yandan [[Lenin]]'in ölümü ve sonrasında yaşanan gelişmelerle Bolşevik devriminin artık fiilen sona erdiğini, yeni bir sürecin başlamakta olduğunu muhtemelen fark eden Rıfkı Kulaç, Türkiye'ye dönmenin yollarını aramaya başlamıştı.
+Bu arada '''28 Ocak 1921''''de [[Mustafa Suphi]] ve ekibinin, Ankara hükümetinin emriyle [[Karadeniz]]'de infaz edilmesiyle, şehirde rüzgarlar birden aksi yöne dönmüştü. Kendisi de can güvenliğinden endişe duymuş olacak ki birkaç hafta içinde şehri terk etti ve İstanbul'a geçti. Orada Fransızca dersleri vererek geçimini sağlamaya çalıştı. Siyasi yazılarına bir süre ara verdi. Aynı yılın sonuna doğru deniz yolu ile önce [[Batum]]'a, oradan da Tiflis'te yerleşik olan akrabalarının yanına gitti. '''Kasım 1922''''de Moskova'da çıkan ''Kızıl Şark'' isimli derginin ilk sayısında "Saltanat Etrafında" isimli makalesi yayımlandı. '''1923''' yılında Moskova'ya geçti, KUTV Üniversitesinde Türkçe öğretmeni olarak görev yapmaya başladı. İki yıl sonra, Türkiye'den TKP'nin eğitim için gönderdiği gençlerden biri olan henüz 20 yaşındaki Sürmeneli hemşehrisi [[Zeki Baştımar]] da o günlerde onun oradaki öğrencilerinden biri olacaktı. Öte yandan [[Lenin]]'in ölümü ve sonrasında yaşanan gelişmelerle Bolşevik devriminin artık fiilen sona erdiğini, yeni bir sürecin başlamakta olduğunu muhtemelen fark eden Rıfkı Kulaç, Türkiye'ye dönmenin yollarını aramaya başlamıştı.
 Nihayet '''Ağustos 1926''''da Trabzon'a döndü. Bir süre sonra orada [[Yeni Yol]] isimli gazetenin önce genel müdürü, ardından başyazarı ve ortağı oldu. O yıllardan itibaren başını belaya sokacak yazılar yazmaktan olabildiğince uzak durdu. Hükümetin gericilikle mücadelesini, ilerlemeci, aydınlanmacı modernleşme çabalarını destekledi. '''1928''''de mali sorunlar nedeniyle gazete sahipliği sonra erdi. '''1930''''lu yıllardan itibaren Komünistler üzerindeki baskıların yoğunlaşmasıyla, kendisi de sürekli olarak yakından izlenen isimler arasında yer aldı. Ancak partili veya örgütlü olduğuna dair herhangi bir emare görülmediği için, tutuklamaya maruz kalmadı.

@@ 32. satır: / 32. satır: @@
 Bu arada '''28 Ocak 1921''''de [[Mustafa Suphi]] ve ekibinin, Ankara hükümetinin emriyle [[Karadeniz]]'de infaz edilmesiyle, şehirde rüzgarlar birden aksi yöne dönmüştü. Kendisi de can güvenliğinden endişe duymuş olacak ki birkaç hafta içinde şehri terk etti ve İstanbul'a geçti. Orada Fransızca dersleri vererek geçimini sağlamaya çalıştı. Siyasi yazılarına bir süre ara verdi. Aynı yılın sonuna doğru deniz yolu ile önce [[Batum]]'a, oradan da Tiflis'te yerleşik olan akrabalarının yanına gitti. '''Kasım 1922''''de Moskova'da çıkan ''Kızıl Şark'' isimli derginin ilk sayısında "Saltanat Etrafında" isimli makalesi yayımlandı. '''1923''' yılında Moskova'ya geçti, KUTV Üniversitesinde Türkçe öğretmeni olarak görev yapmaya başladı. İki yıl sonra, Türkiye'den TKP'nin eğitim için gönderdiği gençlerden biri olan ve henüz 20 yaşındaki Sürmeneli hemşehrisi [[Zeki Baştımar]] da o günlerde onun oradaki öğrencilerinden biri olacaktı. Öte yandan [[Lenin]]'in ölümü ve sonrasında yaşanan gelişmelerle Bolşevik devriminin artık fiilen sona erdiğini, yeni bir sürecin başlamakta olduğunu muhtemelen fark eden Rıfkı Kulaç, Türkiye'ye dönmenin yollarını aramaya başlamıştı.
-Nihayet '''Ağustos 1926''''da Trabzon'a döndü. Bir süre sonra orada [[Yeni Yol]] isimli gazetenin önce genel müdürü, ardından başyazarı ve ortağı oldu. O yıllardan itibaren başını belaya sokacak yazılar yazmaktan olabildiğince uzak durdu. Hükümetin gericilikle mücadelesini, ilerlemeci, aydınlanmacı modernleşme çabalarını destekledi. '''1928''''de mali sorunlar nedeniyle gazete sahipliği sonra erdi. '''1930''''lu yıllardan itibaren Komünistler üzerindeki baskıların yoğunlaşmasıyla, kendisi de sürekli olarak yakından izlenen isimler arasında yer aldı. Ancak partili veya örgütlü olmadığı için herhangi bir tutuklamaya maruz kalmadı.
+Nihayet '''Ağustos 1926''''da Trabzon'a döndü. Bir süre sonra orada [[Yeni Yol]] isimli gazetenin önce genel müdürü, ardından başyazarı ve ortağı oldu. O yıllardan itibaren başını belaya sokacak yazılar yazmaktan olabildiğince uzak durdu. Hükümetin gericilikle mücadelesini, ilerlemeci, aydınlanmacı modernleşme çabalarını destekledi. '''1928''''de mali sorunlar nedeniyle gazete sahipliği sonra erdi. '''1930''''lu yıllardan itibaren Komünistler üzerindeki baskıların yoğunlaşmasıyla, kendisi de sürekli olarak yakından izlenen isimler arasında yer aldı. Ancak partili veya örgütlü olduğuna dair herhangi bir emare görülmediği için, tutuklamaya maruz kalmadı.
 '''1936''' yılında ilk ve tek basılı edebi eseri olan "Milletleşen Adam" romanını yayımladı. Bu romanında, ülkenin bağımsızlık mücadelesini ve idari dönüşümünü eleştirel bir gözle yorumladı.

@@ 28. satır: / 28. satır: @@
 </blockquote>
-Özelikle bu son makalesinin yankıları Moskova'ya kadar ulaşmış ve '''14 Ekim 1920''' Pravda gazetesinde bir çevirisi de yayımlanmıştı. Aslında o sene, Trabzon'da Bolşeviklerin en faal olduğu dönemdi. Şehirde, Anadolu'nun ilk Marksist gazetesi olan [[Eş]], aynı sene içinde yayım hayatına girmiş, özellikle matbaa ve liman işçileri arasında komünist örgütlenmeler başlamıştı. Hatta aynı sıralarda Bakü'de [[Komintern]] tarafından toplanan Doğu Halkları Kurultayı'na, Anadolu'dan en kalabalık katılım da Trabzon'dan gerçekleşmişti. Ancak Rıfkı Kulaç'ın yazıları dışında, bu faaliyetlerden herhangi birine dahil olduğuna veya katkıda bulunduğuna dair bir iz yoktu.
+Özelikle bu son makalesinin yankıları Moskova'ya kadar ulaşmış ve '''14 Ekim 1920''' tarihli Pravda gazetesinde bir çevirisi bile yayımlanmıştı. Aslında o sene, Trabzon'da Bolşeviklerin en faal olduğu dönemdi. Şehirde, Anadolu'nun ilk Marksist gazetesi olan [[Eş]], aynı sene içinde yayım hayatına girmiş, özellikle matbaa ve liman işçileri arasında komünist örgütlenmeler başlamıştı. Hatta aynı sıralarda Bakü'de [[Komintern]] tarafından toplanan Doğu Halkları Kurultayı'na, Anadolu'dan en kalabalık katılım da Trabzon'dan gerçekleşmişti. Ancak Rıfkı Kulaç'ın yazıları dışında, bu faaliyetlerden herhangi birine dahil olduğuna veya katkıda bulunduğuna dair bir iz yoktu.
-Bu arada '''28 Ocak 1921''''de [[Mustafa Suphi]] ve ekibinin, Ankara hükümetinin emriyle [[Karadeniz]]'de infaz edilmesiyle, şehirde rüzgarlar birden aksi yöne dönmüştü. Kendisi de can güvenliğinden endişe duymuş olacak ki birkaç hafta içinde şehri terk etti ve İstanbul'a geçti. Orada Fransızca dersleri vererek geçimini sağlamaya çalıştı. Siyasi yazılarına bir süre ara verdi. Aynı yılın sonuna doğru deniz yolu ile önce [[Batum]]'a, oradan da Tiflis'te yerleşik olan akrabalarının yanına gitti. '''Kasım 1922''''de Moskova'da çıkan ''Kızıl Şark'' isimli derginin ilk sayısında "Saltanat Etrafında" isimli makalesi yayımlandı. '''1923''' yılında Moskova'ya geçti, KUTV Üniversitesinde Türkçe öğretmeni olarak görev yapmaya başladı. İki yıl sonra, Türkiye'den TKP'nin eğitim için gönderdiği gençlerden biri olan ve henüz 20 yaşında olan Sürmeneli hemşehrisi [[Zeki Baştımar]]'da o günlerde onun oradaki öğrencileri arasında olacaktı. Öte yandan [[Lenin]]'in ölümü ve sonrasında yaşanan gelişmelerle Bolşevik devriminin artık fiilen sona erdiğini, yeni bir sürecin başlamakta olduğunu muhtemelen fark eden Rıfkı Kulaç, Türkiye'ye dönmenin yollarını aramaya başlamıştı.
+Bu arada '''28 Ocak 1921''''de [[Mustafa Suphi]] ve ekibinin, Ankara hükümetinin emriyle [[Karadeniz]]'de infaz edilmesiyle, şehirde rüzgarlar birden aksi yöne dönmüştü. Kendisi de can güvenliğinden endişe duymuş olacak ki birkaç hafta içinde şehri terk etti ve İstanbul'a geçti. Orada Fransızca dersleri vererek geçimini sağlamaya çalıştı. Siyasi yazılarına bir süre ara verdi. Aynı yılın sonuna doğru deniz yolu ile önce [[Batum]]'a, oradan da Tiflis'te yerleşik olan akrabalarının yanına gitti. '''Kasım 1922''''de Moskova'da çıkan ''Kızıl Şark'' isimli derginin ilk sayısında "Saltanat Etrafında" isimli makalesi yayımlandı. '''1923''' yılında Moskova'ya geçti, KUTV Üniversitesinde Türkçe öğretmeni olarak görev yapmaya başladı. İki yıl sonra, Türkiye'den TKP'nin eğitim için gönderdiği gençlerden biri olan ve henüz 20 yaşındaki Sürmeneli hemşehrisi [[Zeki Baştımar]]'da o günlerde onun oradaki öğrencilerinden biri olacaktı. Öte yandan [[Lenin]]'in ölümü ve sonrasında yaşanan gelişmelerle Bolşevik devriminin artık fiilen sona erdiğini, yeni bir sürecin başlamakta olduğunu muhtemelen fark eden Rıfkı Kulaç, Türkiye'ye dönmenin yollarını aramaya başlamıştı.
-Nihayet '''Ağustos 1926''''da Trabzon'a döndü. Bir sonra sonra orada [[Yeni Yol]] isimli gazetenin önce genel müdürü sonra da başyazarı ve ortağı oldu. O yıllardan itibaren başını belaya sokacak yazılar yazmaktan olabildiğince uzak durdu. Hükümetin gericilikle mücadelesini, ilerlemeci, aydınlanmacı modernleşme çabalarını destekledi. '''1928''''de mali sorunlar nedeniyle gazete sahipliği sonra erdi. '''1930''''lu yıllardan itibaren Komünistler üzerindeki baskıların yoğunlaşmasıyla, kendisi de sürekli olarak yakından izlenen isimler arasında yer aldı. Ancak partili veya örgütlü olmadığı için herhangi bir tutuklamaya maruz kalmadı.
+Nihayet '''Ağustos 1926''''da Trabzon'a döndü. Bir süre sonra orada [[Yeni Yol]] isimli gazetenin önce genel müdürü, ardından başyazarı ve ortağı oldu. O yıllardan itibaren başını belaya sokacak yazılar yazmaktan olabildiğince uzak durdu. Hükümetin gericilikle mücadelesini, ilerlemeci, aydınlanmacı modernleşme çabalarını destekledi. '''1928''''de mali sorunlar nedeniyle gazete sahipliği sonra erdi. '''1930''''lu yıllardan itibaren Komünistler üzerindeki baskıların yoğunlaşmasıyla, kendisi de sürekli olarak yakından izlenen isimler arasında yer aldı. Ancak partili veya örgütlü olmadığı için herhangi bir tutuklamaya maruz kalmadı.
 '''1936''' yılında ilk ve tek basılı edebi eseri olan "Milletleşen Adam" romanını yayımladı. Bu romanında, ülkenin bağımsızlık mücadelesini ve idari dönüşümünü eleştirel bir gözle yorumladı.

@@ 22. satır: / 22. satır: @@
 </blockquote>
-Aynı yılın yaz aylarına doğru, imzalanan ateşkes antlaşması sonrası esir değişimi kapsamında serbest bırakıldı ve İstanbul'a gönderildi. Oradan [[Sürmene]]'ye geri döndü ve hiç vakit kaybetmeden yazılarına yerden devam etmeye başladı. Oradaki ilk makaleleri [[Trabzon]]'da [[İkbal]] gazetesinde yayımlandı. Lenin'in Marksizm ve Devrim yorumlarına ilişkin teorik çekinceleri hâlâ devam etse de, Bolşevik devriminin insanlık için halihazırdaki en büyük umut olduğunu düşünüyordu. Aynı gazetede '''18 Eylül 1920''' tarihli yazısında şunları söylüyordu:
+Aynı yılın yaz aylarına doğru, imzalanan ateşkes antlaşması sonrası esir değişimi kapsamında serbest bırakıldı ve İstanbul'a gönderildi. Oradan [[Sürmene]]'ye geri döndü ve hiç vakit kaybetmeden yazılarına kaldığı yerden devam etmeye başladı. Oradaki ilk makaleleri [[Trabzon]]'da [[İkbal]] gazetesinde yayımlandı. Lenin'in Marksizm ve Devrim yorumlarına ilişkin teorik çekinceleri hâlâ devam etse de, Bolşevik devriminin insanlık için halihazırdaki en büyük umut olduğunu düşünüyordu. Aynı gazetede '''18 Eylül 1920''' tarihli yazısında şunları söylüyordu:
 <blockquote>