Kukula
Kukula, geleneksel Kolh başlığı için Trabzon çevresinde kullanılan isimlendirmedir. Tarihi Kolhis coğrafyasıyla bire bir örtüşen bir yayılıma sahip olan bu özgün başlık stili, yakın dönemlere dek çeşitli yörelerde aynı coğrafyayı paylaşan farklı etnik topluluklar tarafından küçük değişikliklerle kullanılmıştır.
İsmi
Trabzon çevresindeki KUKUL veya KUKULA şeklinde adlandırma Latince'de de "başlık" anlamına gelen ve Keltik kökenli olduğu sanılan "CUCULLUS" sözcüğünden kaynaklanan bir dış isimlendirmedir. Trabzon şehir lugatine girişi, erken Roma döneminde doğrudan Latince'den olabileceği gibi, bu terminolojik ödünçlemenin daha sonraki dönemlerde Rumca veya Cenevizce üzerinden gerçekleşmiş olması da ihtimaller dahilindedir.[1] Doğu Karadeniz sahil şeridinin farklı kesimlerinde aynı başlık için Kabalak, Şarhon, Ahtarpa, Kudi gibi yerel terimler kullanılır.
Tarihi
En eski dönemlerdeki kullanım şekline dair yeterli görsel veya fiziksel bulgu bulunmamaktadır. Bununla birlikte 1404 yılında Trabzon imparatoru Manuel (III.)'i sarayında ziyaret eden bir İspanyol elçisinin, onun protokol kıyafetine ilişkin anlatımı bu boşluğu doldurabilecek bazı detaylar içerir.